Monada czyli Człowiek w Leibnizjańskim świecie

Książka

W koszyku

oceń

Monada czyli Człowiek w Leibnizjańskim świecie / Bogusław Paź ; [projekt okładki i stron tytułowych Anna Gogolewska]. - Wydanie I. - Warszawa : PWN, 2023. - 308, [1] strona : ilustracje ; 21 cm.

(Folia Leibnitiana)

Autor

Paź Bogusław Autor Gogolewska Anna Projekt graficzny

Forma i typ

Książki Publikacje naukowe

Temat

Kartezjusz (1596-1650) Leibniz, Gottfried Wilhelm (1646-1716) Człowiek Filozofia niemiecka Filozofia nowożytna Malarstwo holenderskie Metafizyka Monada (filozofia) Poznanie Sztuka Wpływ i recepcja

Gatunek

Monografia

Dziedzina i ujęcie

Filozofia i etyka Historia

Tytuł serii

Folia Leibnitiana

Instytucja

Państwowe Wydawnictwo Naukowe

Monografia prezentuje system filozofii Gottfrieda Wilhelma Leibniza (1646-1716) z perspektywy pojęcia monady, czyli centralnej kategorii jego skrajnie: solipsystycznej, dynamicznej i reprezentacjonistycznej metafizyki.

Tym co odróżnia tę książkę od innych, pisanych na temat monadologicznej metafizyki Hanowerczyka to m.in. zawarta w niej oryginalna propozycja unaocznienia, pojętego za Arystotelesem jako "stawianie przed oczami", kategorii monady, która dość powszechnie uchodzi za całkiem nienaoczną i niezrozumiałą.

W zabiegu unaoczniania autor odwołuje się do malarstwa "złotej ery" holenderskiego malarstwa połowy 17. wieku, a konkretnie do jednego malowidła przedstawiającego wnętrze mieszkania autorstwa stosunkowo mało znanego artysty Pietera Jenssensa vel "Elingi" (1623-1682) oraz dwóch dzieł Jana Vermeera van Delft (1632-1675). Zasadniczy koncept sprowadza się do dwóch intuicji: po pierwsze, monada to nic innego aniżeli nasze jednostkowe empiryczne ego i po drugie, jako takie ego monada jest «wnętrzem», którego struktura i składniki odpowiadają układowi i elementom wnętrza mieszkań, jakie wspomniani dwa barokowi artyści malarze przedstawili na swoich malowidłach zamknięte okno, lustro, refleksy światła, iluzja przestrzeni etc.

Po drugie, podano tu realistyczną w sensie metafizycznego (po części: epistemologicznego) realizmu wykładnię postaw monadologicznej metafizyki. Opiera się ona na pojęciu intencjonalności, ufundowanej na kategorii parcia (appetitus), oraz ekstatycznie pojętej naturze monadycznego podmiotu, która warunkuje jego poznanie i urzeczywistnianie się.

Monadologia została tu przedstawiona wielorako: najpierw w jej systematycznej postaci, z wyróżnieniem metafizyki, epistemologii i wpisanej w nie onto-teologii. Ukazano w niej także historyczną genezę i proces recepcji pojęcia monady w dziejach filozofii od Wolffa i Kanta, po zupełnie współczesne interpretacje (M. Heidegger, M Deleuze, U. Meixner). Autor ukazał ponadto dzieje recepcji monadycznej myśli Hanowerczyka we współczesnej literaturze popularnej (J. L. Wiśniewski) i naukowej (O. Sacks), dramacie (T. Bradecki), teatrze (scenicznym i radiowym - T. Bradecki) i filmie (P. Marshall). Czyniąc to, wykazał nie tylko aktualność, ale i faktyczną, choć nie do końca przez nas uzmysławianą obecność monadycznej filozofii we współczesności.

Książka adresowana jest nie tylko dla studentów filozofii i akademickich filozofów, ale także szerokiego grona humanistów: od antropologów, po kulturoznawców, historyków idei, a może także kinomanów i miłośników sztuki baroku.

zob. w.bibliotece.pl

Pliki multimedialne:

Status dostępności:

Wypożyczalnia Główna

Są egzemplarze dostępne do wypożyczenia: sygn. 398502 (1 egz.)

Strefa uwag:

Uwaga ogólna

Zdjęcie na okładce: "Wnętrze z malarzem, czytającą kobietą i sprzątającą pokojówką" (ok. 1665-1670), Pieter Janssens vel Elinga (fragment).

Uwaga dotycząca bibliografii

Bibliografia, filmografia, netografia na stronach 291-302. Indeksy.

Uwaga dotycząca finansowania

Współfinansowanie: Uniwersytet Wrocławski