Miotła i krzyż [Dokument elektroniczny] : kultura sprzątania w dawnej Holandii, albo Historia dawnej obsesji

Książka

W koszyku

oceń

Miotła i krzyż [Dokument elektroniczny] : kultura sprzątania w dawnej Holandii, albo Historia dawnej obsesji / Piotr Oczko. - Kraków : Collegium Columbinum, copyright 2013. - 781, X stron : ilustracje ; 24 cm.

(Biblioteka Tradycji, ISSN 1895-6076 ; nr 120)

Autor

Oczko Piotr (1973- ) Autor

Forma i typ

Pliki i bazy danych Publikacje naukowe

Temat

Obyczaje i zwyczaje Sprzątanie Życie codzienne Holandia

Gatunek

Opracowanie

Dziedzina i ujęcie

Etnologia i antropologia kulturowa Historia

Tytuł serii

Biblioteka Tradycji. Seria 2

Instytucja

Collegium Columbinum, Wacław Walecki

Od XVII stulecia aż po mniej więcej lata siedemdziesiąte XX wieku w Holandii sprzątano wręcz maniakalnie. Cudzoziemscy podróżni odwiedzający kraj z zachwytem, choć nierzadko i z przerażeniem, donosili o panującej w nim obsesji czystości, idolâtre excessif. Opisywali oni groźne służące przenoszące na plecach gości w zabłoconych butach, nieustanne mycie fasad domostw i chodników oraz sterylność obór, w których krowom miano rzekomo podwiązywać ogony, by nie brudziły nimi pobielonych ścian. W żadnym innym kraju do kwestii porządku nie przykładano w tym czasie podobnej wagi. Polerowano wciąż domowe sprzęty, ścierano kurze i zamiatano. O sprzątaniu wspominano nieustannie w poezji, sztukach teatralnych i pismach o charakterze dydaktycznym; mało tego, nawiązywano do niego również na tysiącach obrazów i rycin, w których nieodmiennie pojawiały się miotły. Obsesyjna troska o schludność sytuowała się bezsprzecznie w samym sercu kultury dawnej Holandii, a rozróżnianie pomiędzy ładem i nieładem stanowiło jedną z najważniejszych kategorii, za pomocą których postrzegano i opisywano rzeczywistość. Książka ta, poświęcona antropologii holenderskiej czystości, pokazuje to niezwykłe, wieloaspektowe i niemające precedensu zjawisko oraz próbuje je wytłumaczyć i oświetlić.

Dlaczego Holendrzy niegdyś codziennie, obsesyjnie wręcz, sprzątali? Czy sprzątanie mogło być kiedyś, paradoksalnie, formą emancypacji kobiet? Czy miotła może stać się krzyżem i mieczem? Czy czystość podłogi ważniejsza jest od namiętności? Czy protestanci są bardziej czyści niż katolicy, a kalwini schludniejsi niż luteranie? Czy sprzątanie może być rodzajem twórczości artystycznej? Czy czysty dom to mieszczański dom? Czy bogaci dbają o porządek bardziej niż biedni? Czy sprzątanie jest wyznacznikiem tożsamości narodowej? Dlaczego w holenderskim malarstwie rodzajowym tak często pojawia się miotła? I co ma ona wspólnego z modlitwą? Co może łączyć miotłę i dom publiczny? Na te pytania stara się odpowiedzieć autor tego opracowania.

zob. w.bibliotece.pl

Status dostępności:

Czytelnia BG

Egzemplarze są dostępne wyłącznie na miejscu w bibliotece: sygn. C DE 238 (1 egz.)

Strefa uwag:

Uwaga dotycząca bibliografii

Bibliografia na stronach 683-739. Indeks.

Uwaga dotycząca języka

Streszczenia w języku angielskim i holenderskim.